In deze aflevering ontdek je:

• wat moeder-baby-units (MBU’s) toevoegen aan de behandeling van ernstige psychiatrische ontregeling in de postpartumperiode.
• indicaties, veiligheid, fasering (rust–behandeling–terugkeer)
• hoe herstel van moeder én de ouder-kindrelatie tegelijk wordt ondersteunt. Met praktijkvoorbeelden, dilemma’s en evidence over uitkomsten voor moeder en baby.
• wanneer ambulante zorg niet meer volstaat,
• hoe open versus gesloten opname zich verhoudt tot veiligheid,
• wat het team overneemt om rust te creëren,
• hoe je tegelijk blijft zoeken naar “kleine stukjes beschikbaarheid” om de relatie met de baby te behouden
• het belang van niet-scheiden,
• de rol van verpleegkundigen in het ondertitelen van babygedrag,
• de spanning tussen nabijheid en risicomanagement,
• tijdelijke “noodgrepen” (bijvoorbeeld rond medicatie en borstvoeding),
• het systemisch betrekken van partner/familie.

Tot slot verbinden we dit aan wat onderzoek laat zien over MBU-uitkomsten: over het algemeen verbetering van moederlijke psychopathologie en de moeder-kindrelatie, met aandacht voor subgroepen en randvoorwaarden.

ℹ️ Meer informatie (achtergrond & kwaliteitskaders)

- Gelre Ziekenhuizen – Moeder- en baby unit (MBU): https://www.gelreziekenhuizen.nl/patient/afdelingen/moeder-en-baby-unit

- Amphia – Folder “Moeder en kind opname / medisch-psychiatrische unit” (PDF): https://www.amphia.nl/uploads/media/65561b4690f3c/folder-moeder-en-kind-opname-medisch-psychiatrische-unit-versie-2.pdf

- Antonius Ziekenhuis - Moeder - en baby unit (MBU) https://www.antoniusziekenhuis.nl/behandelingen-onderzoeken/moeder-baby-unit-mbu

- NICE guideline CG192 – Antenatal and postnatal mental health:https://www.nice.org.uk/guidance/cg192

- Royal College of Psychiatrists (RCPsych) – Perinatal Quality Network: Inpatient report (cycle 13) (PDF): https://www.rcpsych.ac.uk/docs/default-source/improving-care/ccqi/quality-networks/perinatal/pqn-inpatient-report-cycle-13.pdf

- NHS England – Specialist perinatal mental health services specification (PDF): https://www.england.nhs.uk/wp-content/uploads/2016/12/c06-spec-peri-mh.pdf

- Marcé Society – internationale perinatale GGZ-community: https://marcesociety.com/

- Medisch Contact – “Family baby unit vult een groot gat in de zorg voor kwetsbare kraamvrouwen”: https://www.medischcontact.nl/actueel/laatste-nieuws/artikel/family-baby-unit-vult-een-groot-gat-in-de-zorg-voor-kwetsbare-kraamvrouwen

Zoek je iemand om mee te spreken of te overleggen:
Landelijk kenniscentrum Zwangerschap & Psychiatrie: https://lkpz.nl/
IMH Netwerkkaart: https://www.imhnederland.nl/professionals-in-de-buurt/
IMH voor ouders: https://imhvoorouders.nl/aanmelding-en-vergoeding/

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan ook de ouder-aflevering over hetzelfde onderwerp, en deel of review de podcast: zo vinden meer ouders én professionals de weg naar betrouwbare, trauma- en relatie-sensitieve informatie over perinatale mentale gezondheid.

Hosts

Mori van den Bergh – hoofdredacteur van vakblad Vroeg en kinder- en jeugdpsychiater

Marilene de Zeeuw – regiebehandelaar bij IMH Nederland en klinisch psycholoog

Experts

Bette Geerdinck – psychiater

Carla Brok – Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige

Moeder: In deze aflevering staat het ervaringsverhaal van Nicky centraal. Nicky werd kort na de geboorte van haar baby opgenomen op een moeder-baby-unit. Ze vertelt hoe het voelt om als kersverse moeder psychiatrisch te ontregelen, hoe alles in je lichaam en hoofd op scherp staat, en hoe het perspectief van “dit is tijdelijk” in het begin nauwelijks te geloven is.

Nicky neemt ons mee in de eerste dagen van de opname: de uitputting, het voor het eerst weer kunnen slapen en het loslaten van de zorg, omdat er 24 uur per dag verpleegkundigen beschikbaar zijn. Ze beschrijft hoe die basisrust langzaam ruimte maakt voor therapie, voor nadenken en uiteindelijk weer voor contact met haar baby. Borstvoeding speelt daarin voor haar een belangrijk anker: iets vertrouwds en lichamelijks, dat haar hielp zich moeder te blijven voelen in een periode waarin alles wankelde.

Psychiater Bette Geerdinck en Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige Carla Brok reageren op het verhaal van Nicky en delen over de praktijk van de MBU. We horen hoe behandelaren voortdurend afwegen tussen veiligheid en nabijheid, tussen tijdelijk overnemen en relationeel blijven aansluiten. Hoe kleine stukjes beschikbaarheid al betekenisvol zijn, en hoe keuzes rondom medicatie, voeding en zorg soms voelen als definitief, terwijl ze in wezen tijdelijk zijn.

Deze aflevering laat zien hoe herstel op een MBU niet alleen gaat over het verminderen van psychiatrische symptomen, maar over het opnieuw leren vertrouwen op jezelf, je lichaam en de relatie met je kind. Over verdragen dat het even niet gaat zoals gehoopt, en over hoe nabijheid, meebewegen en perspectief ouders helpen om weer te gaan drijven — samen met hun baby.

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp. Vergeet de aflevering niet te liken, te delen en te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals.

In deze aflevering van de podcast MinnultotVijf duiken hosts Mori van den Berg (hoofdredacteur van vakblad Vroeg, kinderpsychiater) en Marilene de Zeeuw (regiebehandelaar bij IMH Nederland, klinisch psycholoog) samen met hun gasten in het thema pre-verbaal trauma bij jonge kinderen en de rol van EMDR-therapie.

Aan tafel:

Dr. Carlijn de Roos, klinisch psycholoog, psychotherapeut en onderzoeker bij Levvel (derdelijns instelling voor kinder- en jeugdpsychiatrie) en Amsterdam UMC. Zij is pionier op het gebied van EMDR bij jonge kinderen en betrokken bij wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit van deze behandeling.

Dr. Frederike Scheper, kinder- en jeugdpsychiater, Infant Mental Health Specialist bij het Kabouterhuis en senior onderzoeker bij de Academische Werkplaats Jonge Kind. Zij deelt haar klinische ervaring en onderzoeksinzichten.

Laura en Arwin, ouders van Lenn, vertellen openhartig over hun ervaringen met EMDR-behandeling voor hun zoon en de impact op hun gezin.

Deze aflevering volgt op de podcastaflevering voor ouders waarin Laura en Arwin uitgebreid het verhaal vertellen van de traumabehandeling van Lenn en biedt achtergronden en andere praktijkvoorbeelden, recente onderzoeksresultaten (waaronder 79% afname van PTSS-klachten direct na behandeling), en concrete tips voor professionals en ouders. Ook wordt besproken hoe samenwerking tussen ouders, therapeuten en andere hulpverleners het verschil kan maken.

Luister voor inspirerende verhalen, wetenschappelijke inzichten en praktische handvatten rondom trauma, herstel en veerkracht bij jonge kinderen en hun gezinnen.

ℹ️ Meer informatie voor ouders (IMH voor Ouders)

Medisch trauma bij jonge kinderen: https://imhvoorouders.nl/ouder-abc/trauma-medisch-bij-het-jonge-kind/

Trauma na huiselijk geweld en/of verwaarlozing: https://imhvoorouders.nl/ouder-abc/trauma-door-stress-en-onveiligheid-bij-het-jonge-kind/

🌐 Handige links

VEN (Vereniging EMDR Nederland): https://emdr.nl/

Screenen van PTSS-klachten: https://imhvoorouders.nl/wp-content/uploads/2025/08/Kind-en-Jeugd-Trauma-Screener-KJTS_-ouderversie_-3-6-jaar.pdf

📚Literatuurreferenties

Went, M., Struik, A., Möller, E. L., Zijlstra, B. J. H., Dumoulin, A., van Haaften, G., & Rodenburg, R. (2024). Parent-Child EMDR therapy for children aged 0–4 years: Protocol, pilot-data, and case study. European Journal of Trauma and Dissociation, 8(4), Article 100475.

Potharst, E. S., Holtkamp, P., Walliser, L., Dommerholt, A. H., van den Heuvel, M. E. N., Spierts, I., & Maric, M. (2024). Improving Infant Mental Health: A pilot study on the effectiveness, acceptability and feasibility of EMDR Storytelling in infants with post-traumatic distress after medical procedures. Evaluation & the Health Professions.

de Roos, C., Offermans, J., Bouwmeester, S., Lindauer, R., & Scheper, F. (2025). Preliminary efficacy of eye movement desensitization and reprocessing for children aged 1.5–8 years with PTSD: A multiple baseline experimental design (N = 19). European Journal of Psychotraumatology, 16(1), 2447654. https://doi.org/10.1080/20008066.2024.2447654

Olivier, E., de Roos, C., & Bexkens, A. (2022). Eye Movement Desensitization and Reprocessing in young children (ages 4–8) with posttraumatic stress disorder: A multiple-baseline evaluation. Child Psychiatry & Human Development, 53(6), 1391–1404. https://doi.org/10.1007/s10578-021-01237-z

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor ouders over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Hosts:

Mori van den Berg – Hoofdredacteur van vakblad Vroeg en kinder- en jeugdpsychiater.

Marilene de Zeeuw – Regiebehandelaar bij IMH Nederland en klinisch psycholoog.

Experts:

Carlijn de Roos – Klinisch psycholoog, senior onderzoeker en expertisecoördinator EMDR bij Levvel.

Frederike Scheper – Kinder- en jeugdpsychiater, Infant Mental Health Specialist en senior onderzoeker bij het Kabouterhuis.

Ouders:

Laura en Arwin – Ouders van Lenn. Zij delen hun ervaringen met het EMDR-traject van hun zoon Lenn, die na een moeilijke start en medische ingrepen rond zijn geboorte last kreeg van eetproblemen en andere traumagerelateerde klachten. Laura en Arwin vertellen openhartig over hun zoektocht naar hulp, hun eigen EMDR-ervaringen en de positieve veranderingen die zij bij Lenn en in het gezin merkten na de EMDR behandeling bij Lenn. We horen ook de observaties van de opa van Lenn. Hij zag ook de veranderingen bij Lenn en de rust die is teruggekeerd in het hele gezin na de kortdurende behandeling.

Kernpunten uit de aflevering:

 De aanleiding voor EMDR bij jonge kinderen, met nadruk op pre-verbaal trauma (klachten na traumatische ervaringen die plaatsvonden vóórdat een kind kan praten).

 Herkenbare signalen van posttraumatische stress reactiesg bij jonge kinderen, zoals eetproblemen, slaapproblemen, angst en gedragsveranderingen.

 Het belang van het serieus nemen van het ‘niet-pluisgevoel’ van ouders en het tijdig zoeken van passende hulp.

 Uitleg over het EMDR-proces bij jonge kinderen: het maken van verhalen vanuit het perspectief van het kind, de rol van ouders tijdens de sessies, en het belang van samenwerking tussen ouders en behandelaars.

 De impact van EMDR op het hele gezin en de positieve veranderingen in het dagelijks leven.

 Tips voor ouders en professionals: luister goed naar ouders, wees alert op signalen van trauma, en wees niet bang om hulp te zoeken of aan te bieden.

EMDR is een effectieve behandelmethode voor jonge kinderen met trauma, ook als zij nog niet kunnen praten. Het is belangrijk dat ouders zich gesteund voelen, serieus genomen worden en tijdig de juiste hulp krijgen. Professionals worden aangemoedigd om alert te zijn op signalen van trauma en samen met ouders te zoeken naar passende oplossingen.

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp. 
Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Samen verkennen zij hoe oudergroepen kunnen bijdragen aan de veerkracht van zwangeren en ouders van jonge kinderen. Wat vraagt het van jou als zorgverlener of groepsleider om dit goed te begeleiden? Welke werkzame factoren dragen bij aan een veilige, steunende groep – en welke obstakels kom je onderweg tegen bij het opstarten of organiseren van zo’n groep?

Wil je weten wat deelname aan een oudergroep voor ouders kan betekenen? Beluister dan ook de eerdere aflevering waarin Marlies haar eigen verhaal deelt als deelnemer.

MinNultotVijf is een podcastreeks over de ontwikkeling van ouders en jonge kinderen – van min negen maanden tot vijf jaar. De muziek is van Simon de Boer, en de montage werd verzorgd door Merlijn van der Geer.

Meer lezen over Centering zorg: https://centeringzorg.nl/
Wil je zelf een Centering groep starten: https://centeringzorg.nl/informatie/starten-met-centeringzorg/
Wil je je verdiepen in het Zwolse project Wijkgericht werken ond het jonge kind: https://www.viaa.nl/onderzoek/gezamenlijke-projecten/wijkgericht-werken-jonge-kind/
Meer lezen over Cuddel en Care groepen
Wil je zelf een groep starten

Bekijk twee factsheets die Rachel Verweij ontwikkelde met handvatten bedoeld voor groepsbegeleiders:
Hoe bereik je ouders met extra uitdagingen in het leven voor je ouder-baby groep?
Hoe zorg je dat ouders naar je ouder-baby groep blijven komen?

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor ouders over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Aan tafel zitten ook twee deskundigen: Marlies Rijnders (vroedvrouw, initiatiefnemer Centering Nederland en onderzoeker bij TNO) en Rachel Verweij (onderzoeker, draagconsulent en oprichter van Cuddle & Care). Zij geven uitleg en duiding bij wat deelname aan een oudergroep zo waardevol maakt.

De aflevering wordt gepresenteerd door klinisch psycholoog Marilene de Zeeuw (IMH Nederland), hoofdredacteur Louise van den Broek (Vakblad VROEG) of een van de andere betrokken professionals uit het werkveld.
Wil je als professional zelf oudergroepen begeleiden of opstarten? Luister dan ook naar de bijbehorende aflevering voor professionals, waarin Marlies Rijnders en Rachel Verweij uitgebreid ingaan op het hoe, wat en waarom van oudergroepen.

MinNultotVijf is er voor ouders van jonge kinderen – van min negen maanden tot vijf jaar. De muziek is van Simon de Boer, en de montage werd verzorgd door Merlijn van der Geer.

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

De ontwikkelaar van dit instrument - Joep Choy - komt in deze podcast uitgebreid aan het woord evenals Ellen Schülze die veelvuldig met de beoordelingsboog werkt en professionals hierin opleidt. We praten over hoe de boog werkt, wat de voordelen zijn om met een dergelijk instrument te werken maar ook wat dit vraagt van een hulpverlener. Daarbij komt onder meer naar voren dat het van belang is dat een hulpverlener duidelijk durft te zijn. De beoordelingsboog kan hem of haar hierbij helpen.

Inmiddels staat er al een podcast online met een verhaal van een vader, een opa en een gezinshuisouder over hun ervaringen over besluiten in de pleegzorg.

Levvel, Parlan en De Jeugd- en Gezinsbeschermers zijn met financiële middelen van het Bovenregionaal Expertisenetwerk Jeugd Noord-Holland bezig met de doorontwikkeling van de beoordelingsboog als onderdeel van het terug naar huis onderzoek. Hiervoor is gesproken met kinderen, ouders, pleegouders, pleegzorgwerkers, jeugdbeschermers, kinderrechters en anderen over hun ervaringen hiermee. Uit deze gesprekken kwam o.a. naar voren dat ouders en kinderen vinden dat er nog te vaak over hen wordt besloten en dat zij te weinig mede-eigenaar zijn van het traject. Onder de noemer Samen voor Opvoedperspectief is een vernieuwde aanpak voor terugkeer naar huis tot stand gekomen. De beoordelingsboog als communicatie-instrument in het traject om tot een afweging te komen of een kind terug naar huis kan, is aangepast aan de laatste inzichten. Daarnaast wordt gewerkt aan een handboek met concreet beschreven werkprocessen en een fasering binnen het traject. Om het traject helder en eenduidig in te zetten, is een werkomschrijving ontwikkeld voor verwijzers, inclusief voorbeeldvoorwaarden. Later dit jaar wordt deze vernieuwde aanpak op kleine schaal getest. Na deze pilotfase stellen Levvel, Parlan en De Jeugd- en Gezinsbeschermers de werkwijze Samen voor opvoedperspectief breder beschikbaar.

Zie ook: https://www.levvel.nl/nieuws/samen-voor-opvoedperspectief-verbeterde-aanpak-voor-terugkeer-naar-huis

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor ouders over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Samen met de gezinshuisouder Carla de Breij en de vader en opa kijken we terug naar hoe dit is gegaan. Wat voor besluiten zijn er genomen en hoe is dit met de ouders gecommuniceerd? Wat ging er goed en wat zijn aandachtspunten? Wat was de rol van de betrokken instanties en hoe werd deze ingevuld en ervaren? En natuurlijk bespreken we ook hoe het nu met de kinderen gaat.

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

We spreken met Roseriet Beijers Universitair hoofddocent Ontwikkelingspsychologie aan de Radboud Universiteit en eerste 1000 dagen specialist. Tevens werkzaam bij Pro Parents - een sociale onderneming met als missie bedrijven oudervriendelijk te maken. Roseriet vertelt onder meer over onderzoek dat al gedaan is of waar men mee bezig is. Zoals welke kinderen de meeste stress ervaren tijdens de eerste periode en waarom korte dagen naar de opvang wellicht beter is. Tweede gast is Julie, moeder, GZ-psycholoog en voormalig gastouder. Zij vertelt onder meer over haar ervaringen in de kinderopvang. 

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor ouders over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

In de podcast komt ook dr. Bregje Houtzager, klinisch psycholoog en IMH Specialist, werkzaam in het Deventer Ziekenhuis aan het woord. Met haar praten we over de positieve invloed van huid-op-huidcontact op zowel het kind als de ouders. 

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

In deze aflevering van de podcast MinNultotVijf spreken we met dr. Anouk de Bruijn, GZ-psycholoog en Infant Mental Health (IMH) Specialist, werkzaam in haar eigen praktijk. Zij behandelt regelmatig vrouwen met deze ziekte. Anouk vertelt hierover en geeft aandachtspunten voor de begeleiding. Daarnaast komt Ilona, ervaringsdeskundige, aan het woord. 

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor ouders over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals. 

Vond je dit een interessante aflevering? Luister dan vooral ook de aflevering voor professionals over hetzelfde onderwerp.

Vergeet de aflevering niet te liken, te delen, te reviewen: zo komt de podcast onder de aandacht van meer ouders en professionals.